Onderwijsregio’s zijn ontstaan vanuit een urgente opgave: samen werken aan oplossingen voor het lerarentekort, sterkere loopbaanpaden voor onderwijsprofessionals en een toekomstbestendig onderwijsstelsel. Inmiddels brengen de 49 onderwijsregio’s schoolbesturen, opleidingen, vakbonden, beroepsverenigingen, gemeenten en andere partners bij elkaar rond die gezamenlijke ambitie. Maar hoe zorg je ervoor dat zo’n breed netwerk daadwerkelijk in beweging komt?
Beeld: Patrick Siemons
Duco Bannink.
Dat is precies de vraag waarmee bestuurskundige en VU-onderzoeker Duco Bannink zich al jaren bezighoudt. In zijn onderzoek naar complexe samenwerkingsverbanden in het publieke domein kijkt hij voorbij de bekende oproep om vooral een gezamenlijke visie of doelstelling te formuleren. Want volgens Bannink begint de echte uitdaging vaak juist daarna.
Organisaties en professionals brengen hun eigen belangen, verantwoordelijkheden en perspectieven mee. Een vakbond blijft een vakbond. Een schoolbestuur blijft een schoolbestuur. Een gemeente kijkt anders naar dezelfde opgave dan een lerarenopleiding. Die verschillen verdwijnen niet doordat partijen afspreken samen te werken. Integendeel: juist in die verschillen schuilt de complexiteit én de kracht van een netwerk.
Begrijpen hoe anderen kijken naar dezelfde opgave
In zijn keynote op de landelijke bijeenkomst onderwijsregio’s van 18 juni a.s. laat Bannink zien waarom samenwerking in complexe netwerken niet begint met de vraag wat iedereen gezamenlijk wil bereiken, maar met een andere vraag: wat drijft de verschillende partijen aan tafel eigenlijk, en waarom zouden zij elkaar willen helpen? Wie begrijpt hoe anderen naar dezelfde opgave kijken, kan beter afstemmen, slimmer handelen en meer bereiken.
Bannink neemt de aanwezigen mee in deze manier van kijken naar samenwerking. Wat betekent dit voor programmamanagers, bestuurders en partners binnen onderwijsregio’s? Hoe voorkom je dat energie verloren gaat in verschillen van perspectief? En hoe kun je juist vanuit die verschillen gezamenlijke beweging organiseren?
Met inzichten uit onderzoek én praktijk biedt hij een prikkelende aftrap van het thema van deze editie: Iedere regio beweegt. Want de vraag is niet óf er beweging is, maar hoe je die beweging met elkaar weet te verbinden.