Docent voor een dag. Met die kreet verleiden scholen in de onderwijsregio’s Haaglanden, Rijnmond en Groene Hart zij-instromers om te proeven aan het beroep van docent in het voortgezet onderwijs en mbo. Tijdens de pilot smaakte het onderwijs voor 14 van de 27 kandidaten naar meer. Zij zitten inmiddels op de opleiding of combineren baan en studie. Jantina de Vries is programmamanager bij de onderwijsregio Groene Hart en deelt tips voor regio’s die ook Docent voor een dag willen aanbieden.

Jantina de Vries, programmamanager Onderwijsregio Groene Hart

De pilot van Docent voor een dag is afgerond in maart 2026 en de voorbereidingen voor de tweede editie zijn al weer gestart. Tijd om het net op te halen. Welke inzichten heeft Jantina opgedaan, waarmee andere regio’s hun voordeel kunnen doen? ‘Docent voor een dag kost vrijwel niets’, zegt Jantina enthousiast. ‘Maar het vraagt wel wat organisatietalent en flexibiliteit.’ Ze deelt tips die andere regio’s een vliegende start geven.

Zorg dat er meerdere scholen meedoen

Goede planning en coördinatie zijn het begin. ‘Het programma bestaat uit twee dagen. Op de eerste dag kijken kandidaten mee met een docent en leren ze de beginselen van lesgeven. Op de tweede dag draaien ze zélf een les. Die nemen ze over van een reguliere docent. Dat overnemen van een les vraagt puzzelwerk, want niet ieder moment is daar geschikt voor. Voor, tijdens en na toetsweken kan het al niet, omdat de docent de stof van de toets behandelt, de toets afneemt, of de resultaten bespreekt. Gelukkig hebben wij met twaalf deelnemende scholen zo veel opties dat het toch lukt om iedereen een les te laten draaien’, zegt Jantina. ‘Als je meer deelnemende scholen hebt, wordt het dus makkelijker om alle onderdelen van het programma in te plannen.’

 

Laat iedere school iets aanbieden

De afstemming van ‘wie doet wat’ regelden de projectleiders tijdens een online sessie met de scholen. Ze prijst de flexibiliteit en het aanbod van de scholen. ‘De ene school biedt lege lokalen voor de workshop, de andere school regelt wat te eten voor de kandidaten en een docent van een derde school geeft de workshop, ook al werkt hij in een andere regio. Iedereen draagt bij.’

Werf kandidaten via de scholen

Voor de werving van de kandidaten zijn de scholen van groot belang, merkte Jantina tijdens de pilot. ‘Natuurlijk wijzen we ook de mensen die zich melden bij het loket Leraar van buiten op het programma Docent voor een dag. Maar de scholen hebben allerlei kanalen om allerlei potentiële zij-instromers te bereiken. Denk aan ouders van leerlingen en alumni.’

Jantina de Vries, programmamanager Onderwijsregio Groene Hart

Match kandidaten met de juiste school

Het doel van het programma is leraren werven voor het onderwijs. ‘Dat staat of valt met plezier in lesgeven. Daarom kijken wij wat bij een kandidaat past: welke school, welk niveau en onder- of bovenbouw?’, zegt Jantina. ‘Sommige kandidaten hebben al een duidelijke voorkeur. Dan kan het interessant zijn hen uit te dagen om juist iets anders te doen. Alles is erop gericht dat zij de ervaringen kunnen opdoen die ze nodig hebben om te kunnen besluiten wel of niet de overstap naar het onderwijs te maken.’

Regel ontmoeting tussen kandidaten

‘Zorg dat de kandidaten elkaar ontmoeten, bijvoorbeeld tijdens de workshop’, raadt Jantina aan. ‘Zij kunnen elkaar helpen bij het maken van hun keuze om al dan niet in het onderwijs te gaan werken. Bijvoorbeeld om te sparren over hoe ze het werk en de studiebelasting in hun leven inpassen.’

Gebruik wat er al is

‘Regio’s die ook Docent voor een dag willen aanbieden, zijn van harte welkom bij Leraar van buiten voor informatie’, zegt Jantina. ‘Bekijk op onze site het videoverslag over Docent voor een dag, luister de podcast Zin in lesgeven, over Docent voor een dag en vraag ons draaiboek op.’